อส. อสตร. ชรบ. อปพร. มีสิทธิซื้อปืนและใช้อาวุธปืนได้เหมือนตำรวจหรือไม่ ?

อส. อสตร. ชรบ. อปพร. คือ ใคร? มีอำนาจหน้าที่อย่างไร?

วันนี้หลักๆ ขออนุญาตมาทำความเข้าใจกับ คำว่า “อส.” กันหน่อย ด้วยบ่อยครั้งเห็นการเข้าใจคลาดเคลื่อนและปะปนกันระหว่าง อส. ที่เป็น #กองอาสารักษาดินแดน กับ #อาสาสมัครตำรวจ ซึ่งทั้งสองคน/หน่วยนี้ มีความแตกต่างกัน ทั้งสังกัดและอำนาจหน้าที่ตามกฎหมาย ทั้งนี้ ยังมี ชรบ. และ อปพร. ที่หลายคนยังสับสนเกี่ยวกับอำนาจหน้าที่อยู่

ก็จะขอเริ่มจาก “อาสาสมัครตำรวจ” ก่อน กฎหมายจัดตั้ง คือ ระเบียบสำนักงานตำรวจแห่งชาติ ว่าด้วยการส่งเสริมให้ประชาชน ชุมชน ท้องถิ่นและองค์กรมีส่วนร่วมในกิจการตำรวจ พ.ศ. ๒๕๕๑ ซึ่งจริงๆ แล้ว เต็มๆ ต้องเรียกว่า #อาสาสมัครตำรวจบ้าน โดยตัวย่อจะใช้ว่า “อส.ตร.”

“อาสาสมัครตำรวจบ้าน” หมายความว่า แนวร่วมประชาชนที่เข้ามามีส่วนร่วมในกิจการตำรวจลักษณะปฏิบัติการ เพื่อการรักษาความสงบเรียบร้อยและป้องกันปราบปรามอาชญากรรม

โดยอาสาสมัครตำรวจบ้านจะเป็นชาวบ้านที่มีใจเสียสละเข้ามาทำงานช่วยเหลือเจ้าพนักงานตำรวจในท้องที่ สน./สภ. โดยจะมีบทบาทเป็นผู้ช่วยเหลือเจ้าพนักงานตำรวจตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา ในเรื่องการจับกุมจะมีอำนาจเฉพาะการจับกุมกรณีความผิดซึ่งหน้าในฐานะราษฎรคนหนึ่งเท่านั้น

ส่วน “กองอาสารักษาดินแดน” หรือ “อส.” จัดตั้งโดยพระราชบัญญัติกองอาสารักษาดินแดน พ.ศ. ๒๔๙๗ ซึ่งรับสมัครบุคคลและคัดเลือกเข้ามาปฏิบัติหน้าที่ ในสังกัดกรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย ในส่วนของการปฏิบัติหน้าที่ในการรักษาความสงบเรียบร้อยและปราบปรามการกระทำผิด ต้องปฏิบัติหน้าที่ร่วมกับพนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจ ซึ่งเมื่ออยู่ระหว่างปฏิบัติหน้าที่ถือเป็นเจ้าพนักงานตามกฎหมายอาญา

การใช้ปืนในการปฎิบัติหน้าที่

ทั้งนี้ จะเห็นว่า ทั้ง “อส.” และ “อส.ตร.” ต่างมีหน้าที่ในการรักษาความสงบเรียบร้อยด้วยกันทั้งคู่ แต่ในเรื่องของการใช้และพาอาวุธติดตัว ตามพระราชบัญญัติอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน วัตถุระเบิด ดอกไม้เพลิง และสิ่งเทียมอาวุธปืน พ.ศ. ๒๔๙๐ หลักคือ ห้ามมิให้ผู้ใดพาอาวุธปืนติดตัว แต่ได้ยกเว้นให้กับเจ้าพนักงานผู้มีหน้าที่รักษาความสงบเรียบร้อยของประชาชน ทหารและตำรวจ ซึ่งอยู่ในระหว่างการปฏิบัติหน้าที่ ให้ใช้และพาอาวุธติดตัวได้

ซึ่ง อส. นั้น จะทำหน้าที่เช่นเดียวกับเจ้าพนักงานตำรวจเมื่อปฏิบัติหน้าที่ร่วมกับพนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจ เช่นนี้ จึงได้รับยกเว้นให้ใช้และพาอาวุธติดตัวได้ แต่ อส.ตร. เป็นเพียงผู้ช่วยเหลือเจ้าพนักงานตำรวจในการรักษาความสงบเรียบร้อยในฐานะราษฎรคนหนึ่ง เช่นนี้ หากประสงค์จะให้ อส.ตร. พาอาวุธติดตัว ก็จะต้องเป็นอาวุธปืนของราชการตำรวจที่มอบให้ประชาชนมีและใช้เพื่อช่วยเหลือราชการของตำรวจเท่านั้น กล่าวง่ายๆ คือ ให้ใช้ได้เฉพาะปืนหลวงเท่านั้น

มาตรา ๘ ทวิ ห้ามมิให้ผู้ใดพาอาวุธปืนติดตัวไปในเมือง หมู่บ้าน หรือทางสาธารณะโดยไม่ได้รับใบอนุญาตให้มีอาวุธปืนติดตัว เว้นแต่เป็นกรณีที่ต้องมีติดตัวเมื่อมีเหตุจำเป็นและเร่งด่วนตามสมควรแก่พฤติการณ์
ไม่ว่ากรณีใด ห้ามมิให้พาอาวุธปืนไปโดยเปิดเผย หรือพาไปในชุมนุมชนที่ได้จัดให้มีขึ้น เพื่อนมัสการ การรื่นเริง การมหรสพ หรือการอื่นใด
ความในมาตรานี้ มิให้ใช้บังคับแก่
(๑) เจ้าพนักงานผู้มีหน้าที่รักษาความสงบเรียบร้อยของประชาชน ทหารและตำรวจ ซึ่งอยู่ในระหว่างการปฏิบัติหน้าที่
(๒) ข้าราชการ พนักงาน หรือลูกจ้างของหน่วยราชการหรือรัฐวิสาหกิจตามมาตรา ๕ วรรคหนึ่ง (๑) (ข) หรือ (ค) ซึ่งอยู่ในระหว่างการปฏิบัติหน้าที่เพื่อการป้องกันประเทศ หรือรักษาความสงบเรียบร้อยของประชาชนหรือรักษาทรัพย์สินอันสำคัญของรัฐ
(๓) ประชาชนผู้ได้รับมอบให้มีและใช้ตามมาตรา ๕ วรรคหนึ่ง (๑) (ง) ซึ่งอยู่ในระหว่างการช่วยเหลือราชการและมีเหตุจำเป็นต้องมี และใช้อาวุธปืนในการนั้น

มาตรา ๕ พระราชบัญญัตินี้ เว้นแต่มาตรา ๘ ทวิ มิให้ใช้บังคับแก่

(๑) อาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน วัตถุระเบิด ดอกไม้เพลิง และสิ่งเทียมอาวุธปืน ของ
(ก) ราชการทหารและตำรวจที่มีหรือใช้ในราชการ
(ข) หน่วยราชการที่มีหรือใช้เพื่อป้องกันประเทศหรือรักษาความสงบเรียบร้อยของประชาชน
(ค) หน่วยราชการหรือรัฐวิสาหกิจที่มีและใช้ในการป้องกันและรักษาทรัพย์สินอันสำคัญของรัฐ
(ง) ราชการทหารและตำรวจตาม (ก) หรือหน่วยราชการตาม (ข) ที่มอบให้ประชาชนมีและใช้เพื่อช่วยเหลือราชการของทหารและตำรวจ หรือของหน่วยราชการ แล้วแต่กรณี

ศึกษาเรื่องการพาอาวุธปืนติดตัวเพิ่มเติม ได้จากพระราชบัญญัติอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน วัตถุระเบิด ดอกไม้เพลิง และสิ่งเทียมอาวุธปืน พ.ศ. ๒๔๙๐ : http://web.krisdika.go.th/data/law/law2/%CD09/%CD09-20-9999-update.pdf

นอกจาก อส. และ อส.ตร. ที่มีหน้าที่เกี่ยวกับการรักษาความสงบเรียบร้อย ก็ยังมีอีกหน่วยหนึ่ง คือ “ชรบ.” หรือ #ชุดรักษาความปลอดภัยหมู่บ้าน ตามระเบียบกระทรวงมหาดไทย ว่าด้วยการช่วยเหลือเจ้าพนักงานของหน่วยกำลังคุ้มครองและรักษาความสงบเรียบร้อยภายในหมู่บ้าน พ.ศ. ๒๕๕๑ ซึ่งในเนื้อหาก็จะมีหน้าที่ในลักษณะคล้ายกับ อส.ตร. คือ ถือเป็นผู้ช่วยเหลือเจ้าพนักงาน ต่างกันเพียงเจตนารมณ์ในการจัดตั้งและรูปแบบการทำงานเท่านั้น

ชรบ. มีสิทธิ ดังต่อไปนี้

(๑) แต่งเครื่องแต่งกาย และประดับเครื่องหมาย ชรบ.
(๒) ใช้อาวุธของทางราชการในการปฏิบัติหน้าที่ตามที่ได้รับมอบหมายตามคำสั่งเป็นลายลักษณ์อักษร

“อปพร.” หมายความว่า อาสาสมัครป้องกันภัยฝ่ายพลเรือน

ข้อ ๓๗ อปพร. มีหน้าที่ปฏิบัติการตามคำสั่งของผู้บังคับบัญชา และเจ้าพนักงานในการป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย และปฏิบัติตามระเบียบนี้

ศึกษา อปพร. เพิ่มเติมจากระเบียบกระทรวงมหาดไทย ว่าด้วยกิจการอาสาสมัครป้องกันภัยฝ่ายพลเรือน พ.ศ. ๒๕๕๓ : http://web.krisdika.go.th/data/law/law2/%BB46/%BB46-2g-2553-a0003.htm

สรุป “อส.” ถือเป็นเจ้าพนักงานตามกฎหมายอาญา มีหน้าที่ในการรักษาความสงบเรียบร้อย เมื่อปฏิบัติหน้าที่ร่วมกับพนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจ “อส.ตร.” และ “ชรบ.” ถือเป็นเพียงผู้ช่วยเหลือเจ้าพนักงานในการรักษาความสงบเรียบร้อย ส่วน “อปพร.” มีหน้าที่ในส่วนของการป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย

สามารถซื้อปืนโครงการได้มั้ย ?

ไม่ได้ เหตุเพราะว่าไม่ใช่ข้าราชการของรัฐ ไม่ได้รับเงินเดือนค่าตอบแทนจากราชการ มีปืนอยู่แล้วจะพกมิได้เพราะเป็นประชาชนคนหนึ่งที่อาสาเข้ามาช่วยราชการเท่านั้น หากต้องการพกต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากหน่วยงานที่ควบคุมดูแล เคยมีตัวอย่างมาแล้ว อปพร.มีความสนิทกับนายอำเภอไปซื้อปืนสวัสดิการ แต่ขึ้นทะเบียนใบอนุญาตครอบครองไม่ได้ เพราะไม่ใช่ข้าราชการหรือพนักงานรัฐวิสาหกิจ ปืนกระบอกนั้นก็กลายเป็นปืนเถื่อน กฎหมายไม่เปิดให้สามารถทำได้ อาสาที่สามารถใช้สิทธิได้คืออาสารักษาดินแดนเพราะเป็นข้าราชการสังกัดกรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย

ขอบคุณข้อความจาก : Rapeepat Swangkhawat

ในภาพอาจจะมี 9 คน, คนที่ยิ้ม, ผู้คนกำลังยืน และข้อความ


ที่มา : ศป ปส อ ชัยบาดาล


Like ให้ด้วยจะดีมาก

Loading...

You may also like...